رویدادها

تقویم
تیر
27
تیر
11
خرداد
17

رویکرد دوفضایی به آسیب ها، جرائم، قوانین و سیاست های فضای مجازی

تاریخ انتشار : 12/3/2016

رويكرد دوفضايي به آسيب‌ها ، جرايم ، قوانين و سياست‌هاي فضاي مجازي

تاليف : دكتر سيدسعيدرضا عاملي

چاپ و شمارگان : اول ، 2000 نسخه

ناشر :  موسسه انتشارات اميركبير

رویکرد دوفضایی به آسیب ها، جرائم، قوانین و سیاست های فضای مجازی

كتاب حاضر داراي شش بخش با عناوين تحليل پارادايمي و مفهومي آسيب‌ها و جرايم در فضاي مجازي ، مطالعه مفهومي و سنخ شناسي جرايم و آسيب‌ها در فضاي مجازي ؛ مطالعه موردي ، مطالعه رفتارشناختي آسيب ها در فضاي مجازي ، مطالعه سياست‌هاي كشوري و بين المللي پيرامون آسيب‌ها در فضاي مجازي ، مطالعه تطبيقي حقوقي قوانين جرايم و آسيب‌ها در فضاي مجازي و همچنين نتيجه‌گيري  ؛ آينده انديشي و برنامه‌ريزي پيشگيرانه و كنترل آسيب‌ها و جرايم مجازي مي‌باشد . دكترسيد سعيدرضا عاملي ، استاد گروه ارتباطات و رئيس دانشكده مطالعات جهان دانشگاه تهران است .  دغدغه اصلي او مطالعات فضاي مجازي و جهاني شدن و استفاده كارآمد از اين فضا در مسير توسعه موثر جمهوري اسلامي ايران است . وي كتاب‌ها و مقالات علمي ملي و بين‌المللي بسياري به چاپ رسانده است كه از جمله آنها مي‌توان از مطالعات شهر مجازي تهران در دو جلد ( 1387) ، شهر جهاني تهران (‌1388 ) ، پژوهش مجازي (‌1388(، شبكه‌هاي علمي مجازي ( 1388 ) ، و دو جهاني‌شدن‌ها و دوفضايي شدن‌ها (‌1389) ، مطالعات انتقادي استعماري مجازي آمريكا : قدرت نرم و امپراتوري‌هاي مجازي و همچنين مطالعات مقايسه‌اي آمادگي الكترونيك :‌ راهبردي براي پيشرفت فضاي الكترونيك ( 1390 ) نام برد .

سيدسعيدرضا عاملي در ابتداي كتاب بيان مي‌كند كه ظهور جهان مجازي ، انعكاسي عيني است از خلاقيت جهان ذهن كه موجب تبديل شدن امر واقعي – تخيلي به امر واقعي عيني شده است . عاملي ادامه مي‌دهد كه اين جهان ، بستر جديدي براي خير و شر جهان است كه از ظرفيت‌هاي متفاوتي نسبت به جهان فيزيكي – واقعي پيرامون ما برخورداراست . وي مطالعه حاضر را تلاشي براي شناخت ظرفيت‌هاي خير و شر و ضرورت‌ها و الزامات مي‌داند . سيدسعيدرضا عاملي تاكيد مي‌كند كه مهار اين فضاي خيرخيز و جرم‌خيز با قوانين و مقررات به نوعي موجب تقويت عقلانيت و خردورزي در اين فضاي پويا و پرتحرك مي شود .

تبيين پاراديم دو فضاي شدن و آسيب‌هاي دوفضايي ؛ ظرفيت‌شناسي دوفضايي ، تبديل‌ها از آسيب فيزيكي به آسيب مجازي ؛ تجربه‌هاي جهاني فيزيكي و جهان مجازي ، مفهوم‌پردازي آسيب فيزيكي ، آسيب مجازي و آسيب دو فضايي  روش‌شناسي مطالعه آسيب‌ها در فضاي مجازي و ملاحظات مرتبط با آن ، سنخ شناسي ناهنجاري‌هاي مجازي و همچنين سنخ‌شناسي جرايم مجازي در بخش‌هاي اول و دوم كتاب حاضر مورد بررسي قرار مي گيرد . نويسنده در بخش حملات سايبري اظهار مي‌كند كه حملات سايبري به فعاليت‌هايي اشاره دارد كه به منظور تغيير دادن ، مختل كردن ، فريفتن ، منحط كردن يا تخريب سيستم‌ها يا شبكه‌هاي رايانه‌اي و يا اطلاعات و برنامه‌هايي كه در اين سيستم‌ها يا شبكه‌ها وجود دارند و يا از آن مي‌گذرند ، انجام مي‌شود . سيدسعيدرضا عاملي يادآور مي شود كه منشاء حملات سايبري ممكن است هر نقطه‌اي از جهان باشد. اين حملات براساس مقصد يا محل رخنه و نفوذشان مورد قضاوت واقع مي‌شوند . مجرمين از اينترنت و شبكه‌هاي اينترنتي استفاده و عموماً حملات خود را از كشورهاي ديگر شروع مي‌كنند و بدين ترتيب مدارك و شواهد جرم خود را مخفي نگه مي‌دارند و از نقايص قوانين بين‌‌المللي بهره مي‌گيرند . در نتيجه ، بررسي شبكه‌هاي بين‌المللي بايد در ارتباط با مشكلات قضايي و حوزه قدرت و فقدان هماهنگي قوانين جزايي ملي مورد بررسي قرار گيرد .

بخش سوم و چهارم كتاب حاضر به بررسي وكنكاش موضوعاتي همچون پيمايش رفتارشناختي و مطالعه موردي رفتارهاي مجازي ، رفتارهاي مجازي ؛ مطالعه موردي رفتارها در محيط‌هاي مجازي ، آسيب‌شناسي فضاي مجازي و نگاه تطبيقي به سياست گذاري و همچنين سنخ‌شناسي سياست‌هاي فرهنگي و اجتماعي در برابر آسيب‌ها را واكاوي مي‌كند . دكتر عاملي در بخش چهارم و در بخش ايمن‌سازي فضاي ديجيتال و اينترنت تاكيد مي‌كند كه حضور پررنگ در فضاي مجازي ضرورتا ً نيازمند دسترس‌ناپذير بودن فضاهاي آسيب‌زا و محتواهاي نامناسب و ارتباطات ناهنجار نيست . عاملي مي‌افزايد كه هرچند چنين برنامه‌ها و سياست‌هايي نيز بايد مورد توجه باشند ، اما عدم توجه به وزن سياست‌گذاري‌ها در حوزه آسيب‌شناسي به خصوص در فضاي مجازي و عدم توجه به مختصات فضاي مجازي ، دامنه اثرگذاري سياست‌هاي سلبي را محدود و بي‌تاثير مي‌سازد و موجب مي‌شود آسيب‌ها در هيبتي جديدتر هر آن خود را نمايان سازد . وي در پايان اين بخش پيشنهاد مي‌كند كه توجه و وزن‌دهي مناسب به سياست‌هاي ايجابي همچون پررنگ‌شدن محتواي مناسب و محتواسازي براي فضاهاي آسيب‌زا و جايگزيني محتواي نامناسب با محتواي مناسب ،‌ مي‌تواند تا حدودي فضا را به سوي استانداردهاي اخلاقي پيش برد تا در بدو توليد محتوا ، به جاي محتواي آسيب‌زا و نامناسب ، محتوايي مناسب حتي توسط خود كاربران توليد شود .

نويسنده كتاب " رويكرد دوفضايي به آسيب‌ها ، جرايم ، قوانين و سياست‌هاي فضاي مجازي" در بخش ششم و نتيجه‌گيري به بررسي مطالبي همچون مطالعات سياست‌گذاري كشورها ، مطالعات تطبيقي قوانين و مقررات ، مطالعات پيمايشي و ميداني و همچنين راهبرد پيشگيرانه به آسيب‌ها و جرايم مجازي با نگاه ديني مي‌پردازد و بيان مي‌كند كه زندگي امروز كه با ظهور فناوري‌هاي ارتباطي ديجيتال دگرگون شده و در حال دگرگوني مداوم است ، الزامات و ملاحظات خاص خود را نيز دارد . يكي از اين ملاحظات والزامات ، توجه به آسيب‌شناسي فضاي جديد زندگي و دوفضايي است . سيدسعيدرضا عاملي در ادامه و در بحث سياست‌‌هاي سلبي كه جوامع و دولت‌ها در حوزه سياست‌گذاري و برنامه‌ريزي فرهنگي و اجتماعي اعمال مي‌كنند به تشويق به استفاده از سامانه‌هاي نظارتي و مسدودسازي سطح خرد ،  برنامه‌ريزي بازدارنده در حوزه قانون‌گذاري ، استفاده از سامانه‌ي نظارتي و مسدودسازي سطح كلان و همچنين جلوگيري از استفاده از اينترنت اشاره مي‌كند و اينكه برخي از دولت‌ها مانع دسترسي عمومي به اينرنت مي‌شوند ، به اين معني كه يا دسترسي عمومي را به كلي ممنوع يا منوط به كسب اجازه از دولت كرده‌اند .

رويكرد دوفضايي به آسيب‌ها ، جرايم ، قوانين و سياست‌هاي فضاي مجازي ، نوشته دكتر سيدسعيدرضا عاملي در چاپ اول خود با شمارگان 2000 نسخه و با قيمت 132000 ريال توسط موسسه انتشارات اميركبير به چاپ رسيده است .